Reisverslag Hamburg 2023 deel 3

Dinsdag 17 oktober 2023
De zesde verdieping van het Maritiem Museum van Hamburg gaat vooral over de handels- en passagiersvaart. Door de opkomst van het vliegverkeer speelt de scheepvaart voor wat betreft het vervoer van passagiers naar hun vakantiebestemming geen belangrijke rol meer. Schepen worden tegenwoordig ingezet bij luxe cruises. In het museum is het interieur te zien van een passagierscabine van de “Sea Cloud II” uit het jaar 2001 inclusief allerlei voorwerpen die gebruikt worden bij dit soort luxe cruises.





Het schip de “Monte Olivia” werd te water gelaten op 28 oktober 1924. De eerste reis van dit schip ging naar Montevideo en Buenos Aires. Al snel werd het schip gebruikt voor cruises omdat het aantal emigranten naar Zuid-Amerika steeds verder terugliep. In oktober 1939 slaagde het schip erin om op de terugreis uit Buenos Aires door de blokkade bij Hamburg te breken. Het schip is tot het eind van de oorlog in gebruik geweest toen het getroffen werd door een geallieerde bom in de buurt van Kiel. Op 30 augustus 2022 werd door een team duikers die eigenlijk op zoek waren naar achtergebleven netten van vissers een grote hoeveelheid bestek gevonden die van dit schip afkomstig was.



En ook op deze zesde verdieping van het schip zijn weer grote aantallen schaalmodellen van allerlei vrachtschepen te zien.



Verdieping 7 van het museum houdt zich bezig met het leven dat zich bevindt in de zee. Driekwart van de aarde is bedekt met water en over het leven op de bodem van de oceanen is nog steeds maar weinig bekend. Ook op deze verdieping is het museum zoals dat met veel Duitse musea het geval is weer uiterst goed gedocumenteerd.



Een model van een niet bestaand schip staat op de volgende foto. Het is een reconstructie van de fictieve duikboot “Nautilus” uit het boek “20.000 mijl onder de zee” van Jules Verne. Verne was geen uitvinder of ingenieur maar verwerkte wel de nieuwste technische mogelijkheden in zijn boeken.





Op de achtste verdieping van het museum is een schatkamer waarin een aantal scheepsmodellen gemaakt van ivoor staan. Ivoor werd al gebruikt in het oude Egypte maar vanaf het moment dat schepen naar India konden varen, kwamen er ook steeds meer kunstwerken gemaakt van ivoor. In het museum staan enkele modellen die gemaakt zijn in de 2de helft van de 20ste eeuw en historische schepen laten zien. Het gaat daarbij zowel om hele grote als vrij kleine schaalmodellen.





De schaalmodellen op de volgende foto zijn gemaakt van barnsteen. De maker is de in 1923 in Königsberg geboren kunstenaar Alfred Schlegge.



De rest van de achtste verdieping is ingericht als galerij met een groot aantal schilderijen met scheepsmotieven.



De grootste hoeveelheid scheepsmodellen bevindt zich echter op de negende en laatste verdieping van het museum. In het begin van de jaren ’30 van de vorige eeuw begon Friedrich Karl Peltzer met het maken van schaalmodellen van allerlei schepen op een schaal van 1:1250. Toen een Berlijns bedrijf startte met het maken van een modelhaven met pakhuizen, kranen en vuurtorens ging de verkoop steeds beter lopen.



Het aantal modellen nam toe en ook de productie per model. Het bedrijf werd als belangrijk voor de oorlog ingedeeld omdat de schaalmodellen gebruikt werden als oefenmateriaal door het Duitse leger. Tot halverwege de jaren ’70 zijn deze modellen van schepen gemaakt. Op deze verdieping van het museum staan in totaal een kleine 50.000 schaalmodellen.



Een ander soort modellen werden gemaakt door het bedrijf Köster. Hier ging het om houten modellen met een schaal van 1:250 tot 1:400. Naast modellen voor speelgoed werd ook veel geproduceerd voor musea, overheidsinstellingen en rederijen. Zij gebruikten deze schaalmodellen dan voor het maken van een diorama. In 1936/1937 werd een diorama van de haven van Hamburg met een oppervlakte van 75 vierkante meter gemaakt. Slechts een klein deel hiervan is bewaard gebleven en staat tegenwoordig in een museum in Bremerhaven.



Weer een ander soort model is in de Tweede Wereldoorlog door de Amerikaanse marine gebruikt voor scholingsdoeleinden. Er is een selectie van modellen van Japanse, Duitse, Britse en Amerikaanse schepen te zien op een schaal van 1:500.



Helgoland was tot 1890 onderdeel van Groot-Brittannië. In dat jaar werd het geruild met Zanzibar en onderdeel van het Duitse Rijk. Tussen 2001 en 2013 is een schaalmodel van het eiland gemaakt op basis van meer dan 2000 foto’s uit de periode 1890 tot 1914 en een oude kaart van het eiland uit 1891. Hierdoor is elke straat en elk gebouw (meer dan 2000) origineel nagebouwd.



Op deze laatste verdieping van het museum zijn nog een aantal andere indrukwekkende schaalmodellen te zien zoals een van Bremerhaven. Bij een bezoek aan Hamburg is dit museum echt een aanrader. Ook al ben je geen grote scheepsliefhebber, de verzameling van modellen is indrukwekkend om te zien. Een uur of drie a vier heb je al snel nodig als je het hele museum op je gemak wilt bekijken.





Het volgende deel van dit reisverslag is te vinden op deze pagina

Reactie toevoegen

Filtered HTML