Woensdag 3 mei 2017
Na het uitgebreide bezoek aan de Zitadelle Spandau was het al middag geworden. In Spandau is er nog een oude binnenstad, waar dat in de andere stadsdelen van Berlijn niet het geval was. De Sint Nicolaaskerk staat in het centrum van Spandau. Het is een gotische kerk die in de 14de eeuw gebouwd is. De kerk wordt tegenwoordig door de evangelische gemeenschap gebruikt.
Rond een uur of twee ben ik weer terug gegaan naar Berlijn. In Spandau is er zeker nog genoeg gezien, maar ik wilde nog het museum van de wijk Friedrichshain-Kreuzberg bezoeken. Dit stond al een tijdje op mijn programma, maar het was er nog nooit van gekomen om dit museum te bezoeken.
Dit museum (afgekorte naam FHXB museum) is de samenvoeging van een tweetal musea. In 1978 is in de wijk Kreuzberg een museum opgericht wat vooral tot doen had om het dagelijks leven van de bewoners in beeld te brengen. In de wijk Friedrichshain ontstond gedurende het einde van de jaren 80 ook een museum over de plaatselijke cultuur. In 2004 zijn beide musea samengevoegd tot het huidige FHXB museum.
Beneden in het museum bevindt zich de oude drukkerij van Gerd Schneider. Gerd Schneider heeft jarenlang een drukkerij gehad in Kreuzberg. Vanaf zijn pensioen in 1995 kreeg hij nog regelmatig opdrachten van het museum in Kreuzberg en gaf daar ook rondleidingen. Door de digitale ontwikkelingen werd de drukkerij achterhaald en in 2000 is de inventaris door het museum overgenomen.
Het museum laat de ontwikkelingen in de wijken Kreuzberg en Friedrichshain zien vanaf het begin van de 18de eeuw. Veel nadruk wordt er echter gelegd op de periode vanaf 1945. Kreuzberg behoorde toen tot het westelijk deel van Berlijn en Friedrichshain tot het oostelijke deel. Een onderdeel van deze permanente tentoonstelling is een schaalmodel van een deel van de wijk Kreuzberg.
In de jaren 60 kwamen gastarbeiders uit zuid- en zuid-oost Europa naar Duitsland toe. Zij streken ook neer in het Westen van Berlijn. In eerste instantie werden ze ondergebracht in een gemeenschappelijk verblijf dat eigendom van het bedrijf was. Hoewel ze in eerste instantie maar korte tijd zouden blijven, zijn velen in Berlijn blijven wonen. In wijken als Kreuzberg, wat nog steeds een zeer multiculturele wijk is, kwamen ze vervolgens terecht.
Omdat in West-Berlijn de dienstplicht niet goed, ontvluchtten jongeren, die in de Bondsrepubliek niet in het leger wilden het westelijk deel van Duitsland en vertrokken naar Berlijn. Ze kwamen dan vaak in een wijk als Kreuzberg terecht. Hierdoor is er een deze wijk een alternatieve sfeer ontstaan die tot op de dag van vandaag merkbaar is.
Toen er in de jaren '70 en '80 sprake was van leegstand ontstond er in Kreuzberg een kraakbeweging. Allerlei panden werden gekraakt en daar ontstonden ook allerlei maatschappelijke initiatieven. Met name in de jaren '80 ging het er in Kreuzberg stevig aan toe omdat in Berlijn toen de Christen-Democratische CDU aan de macht kwam. Zij kondigde toen de ontruiming van allerlei bezette huizen aan.
Toen de muur in 1989 gevallen was en Duitsland eind 1990 weer verenigd werd, ontstond er in Kreuzberg een hele nieuwe situatie. De aantrekkingskracht van het stadsdeel voor de alternatieve scene werd minder en er werd gevreesd voor het opdrijven van de huizenprijzen. Dit omdat de regering vanuit Bonn naar Berlijn werd verplaatst en dat zorgde voor de komst van mensen met hogere inkomens naar Berlijn. Dit is nog steeds een heikel thema in de wijk, omdat huizen steeds meer opgekocht worden door mensen van buiten Berlijn en zo de prijzen verder stijgen. Hierdoor vinden mensen dat het karakter van de wijk steeds meer verloren gaat.
Op de bovenste verdieping van het museum bevindt zich een grote landkaart van het stadsdeel. De landkaart staat vol met nummers. Elk nummer staat voor het verhaal van een inwoners van het stadsdeel. Al deze verhalen zijn af te luistern met behulp van een iPod. Op deze manier zijn een groot aantal persoonlijke geschiedenissen van inwoners van de wijk vastgelegd. Het museum is gratis toegankelijk maar een gift wordt erg op prijs gesteld.
Aan het eind van de middag ben ik terug gegaan naar het centrum van Berlijn om daar nog wat te eten. Vlak in de buurt van het museumeiland wordt daar het nieuwe slot van Berlijn opgebouwd. Dit is een herbouw van het voormalige slot dat na de Tweede Wereldoorlog door de DDR-regering is opgeblazen. De bouw is op dit moment al volop bezig.
In een tijdelijk gebouw bij de bouwplaats wordt uitgebreid ingegaan op de bouw van het nieuwe slot, dat in 2019 klaar moet zijn. Het is de bedoeling dat hierin een nieuw natuurhistorisch museum wordt gevestigd.
Veel aandacht is er ook voor het voormalige Berlijnse slot. In het gebouw lopen verschillende gidsen grond, die je graag wat vertellen over de achtergronden van het oude slot en de voortgang van de bouw van het nieuwe slot.
Ook de tijd van de DDR komt aan bod toen op de plek van het slot het "Palast der Republik" stond, waar onder andere het DDR parlement zetelde. In 1990 werd ontdekt dat er in het gebouw asbest zat en moest het gesloten worden. Het gebouw heeft vele jaren leeggestaan. Ik heb het nog gezien tijdens mijn eerste bezoek aan Berlijn in 2003 en is uiteindelijk na flink wat politieke discussies gesloopt.
Het was inmiddels rond 8 uur geworden. Op deze laatste dag in Berlijn had ik voldoende gezien en ik ben dan ook terug gegaan naar mijn hotel. De volgende dag, 4 mei, moest ik immers vroeg op staan om rond half 9 met de trein weer te vertrekken naar Nederland.
Na het uitgebreide bezoek aan de Zitadelle Spandau was het al middag geworden. In Spandau is er nog een oude binnenstad, waar dat in de andere stadsdelen van Berlijn niet het geval was. De Sint Nicolaaskerk staat in het centrum van Spandau. Het is een gotische kerk die in de 14de eeuw gebouwd is. De kerk wordt tegenwoordig door de evangelische gemeenschap gebruikt.
Rond een uur of twee ben ik weer terug gegaan naar Berlijn. In Spandau is er zeker nog genoeg gezien, maar ik wilde nog het museum van de wijk Friedrichshain-Kreuzberg bezoeken. Dit stond al een tijdje op mijn programma, maar het was er nog nooit van gekomen om dit museum te bezoeken.
Dit museum (afgekorte naam FHXB museum) is de samenvoeging van een tweetal musea. In 1978 is in de wijk Kreuzberg een museum opgericht wat vooral tot doen had om het dagelijks leven van de bewoners in beeld te brengen. In de wijk Friedrichshain ontstond gedurende het einde van de jaren 80 ook een museum over de plaatselijke cultuur. In 2004 zijn beide musea samengevoegd tot het huidige FHXB museum.
Beneden in het museum bevindt zich de oude drukkerij van Gerd Schneider. Gerd Schneider heeft jarenlang een drukkerij gehad in Kreuzberg. Vanaf zijn pensioen in 1995 kreeg hij nog regelmatig opdrachten van het museum in Kreuzberg en gaf daar ook rondleidingen. Door de digitale ontwikkelingen werd de drukkerij achterhaald en in 2000 is de inventaris door het museum overgenomen.
Het museum laat de ontwikkelingen in de wijken Kreuzberg en Friedrichshain zien vanaf het begin van de 18de eeuw. Veel nadruk wordt er echter gelegd op de periode vanaf 1945. Kreuzberg behoorde toen tot het westelijk deel van Berlijn en Friedrichshain tot het oostelijke deel. Een onderdeel van deze permanente tentoonstelling is een schaalmodel van een deel van de wijk Kreuzberg.
In de jaren 60 kwamen gastarbeiders uit zuid- en zuid-oost Europa naar Duitsland toe. Zij streken ook neer in het Westen van Berlijn. In eerste instantie werden ze ondergebracht in een gemeenschappelijk verblijf dat eigendom van het bedrijf was. Hoewel ze in eerste instantie maar korte tijd zouden blijven, zijn velen in Berlijn blijven wonen. In wijken als Kreuzberg, wat nog steeds een zeer multiculturele wijk is, kwamen ze vervolgens terecht.
Omdat in West-Berlijn de dienstplicht niet goed, ontvluchtten jongeren, die in de Bondsrepubliek niet in het leger wilden het westelijk deel van Duitsland en vertrokken naar Berlijn. Ze kwamen dan vaak in een wijk als Kreuzberg terecht. Hierdoor is er een deze wijk een alternatieve sfeer ontstaan die tot op de dag van vandaag merkbaar is.
Toen er in de jaren '70 en '80 sprake was van leegstand ontstond er in Kreuzberg een kraakbeweging. Allerlei panden werden gekraakt en daar ontstonden ook allerlei maatschappelijke initiatieven. Met name in de jaren '80 ging het er in Kreuzberg stevig aan toe omdat in Berlijn toen de Christen-Democratische CDU aan de macht kwam. Zij kondigde toen de ontruiming van allerlei bezette huizen aan.
Toen de muur in 1989 gevallen was en Duitsland eind 1990 weer verenigd werd, ontstond er in Kreuzberg een hele nieuwe situatie. De aantrekkingskracht van het stadsdeel voor de alternatieve scene werd minder en er werd gevreesd voor het opdrijven van de huizenprijzen. Dit omdat de regering vanuit Bonn naar Berlijn werd verplaatst en dat zorgde voor de komst van mensen met hogere inkomens naar Berlijn. Dit is nog steeds een heikel thema in de wijk, omdat huizen steeds meer opgekocht worden door mensen van buiten Berlijn en zo de prijzen verder stijgen. Hierdoor vinden mensen dat het karakter van de wijk steeds meer verloren gaat.
Op de bovenste verdieping van het museum bevindt zich een grote landkaart van het stadsdeel. De landkaart staat vol met nummers. Elk nummer staat voor het verhaal van een inwoners van het stadsdeel. Al deze verhalen zijn af te luistern met behulp van een iPod. Op deze manier zijn een groot aantal persoonlijke geschiedenissen van inwoners van de wijk vastgelegd. Het museum is gratis toegankelijk maar een gift wordt erg op prijs gesteld.
Aan het eind van de middag ben ik terug gegaan naar het centrum van Berlijn om daar nog wat te eten. Vlak in de buurt van het museumeiland wordt daar het nieuwe slot van Berlijn opgebouwd. Dit is een herbouw van het voormalige slot dat na de Tweede Wereldoorlog door de DDR-regering is opgeblazen. De bouw is op dit moment al volop bezig.
In een tijdelijk gebouw bij de bouwplaats wordt uitgebreid ingegaan op de bouw van het nieuwe slot, dat in 2019 klaar moet zijn. Het is de bedoeling dat hierin een nieuw natuurhistorisch museum wordt gevestigd.
Veel aandacht is er ook voor het voormalige Berlijnse slot. In het gebouw lopen verschillende gidsen grond, die je graag wat vertellen over de achtergronden van het oude slot en de voortgang van de bouw van het nieuwe slot.
Ook de tijd van de DDR komt aan bod toen op de plek van het slot het "Palast der Republik" stond, waar onder andere het DDR parlement zetelde. In 1990 werd ontdekt dat er in het gebouw asbest zat en moest het gesloten worden. Het gebouw heeft vele jaren leeggestaan. Ik heb het nog gezien tijdens mijn eerste bezoek aan Berlijn in 2003 en is uiteindelijk na flink wat politieke discussies gesloopt.
Het was inmiddels rond 8 uur geworden. Op deze laatste dag in Berlijn had ik voldoende gezien en ik ben dan ook terug gegaan naar mijn hotel. De volgende dag, 4 mei, moest ik immers vroeg op staan om rond half 9 met de trein weer te vertrekken naar Nederland.
Reactie toevoegen