Reisverslag Polen 2025 Deel 21

Tags
Zondag 27 april 2025
Op deze zondagochtend in Krakow heb ik als eerste het technisch museum bezocht. Hier is de geschiedenis van allerlei technische ontwikkelingen te zien van de oudheid tot de moderne tijd. In het museum ben ik inmiddels aangekomen in het deel dat over de 20ste eeuw gaat. Op de eerste foto is een Phonoradio uit 1937 te zien. Dit is een combinatie van een grammofoon en een radio. De radiostations die te ontvangen zijn, staan niet op golflengte maar op een kaart van Europa.



In een aparte ruimte op een bovenverdieping stond een groot aantal auto’s uit de periode na de Tweede Wereldoorlog. Ook hier zijn allerlei auto’s te zien die gebaseerd zijn op modellen van FIAT uit Italië maar onder een licentie zijn geproduceerd in Polen. Zo zijn er in totaal rond de 1,4 miljoen van dit soort auto’s in het communistische Polen gemaakt.



Het museum beschrijft ook een aantal uitdagingen van de moderne tijd. Door het steeds meer gebruiken van fossiele brandstoffen is klimaatverandering ontstaan. De toename van het verkeer zorgt voor opstoppingen en slechte luchtkwaliteit in grote steden. Het museum laat een aantal ontwikkelingen zien als oplossing voor deze problemen. Gezien de uitgebreidheid van het museum moest ik nu wel wat sneller door de tentoonstelling heen gaan lopen omdat ik op tijd bij het museum over Oskar Schindler moest zijn.



In dit deel van het museum zijn vooral voorwerpen uit de recente geschiedenis te zien. Oude computers, cd-roms, tablets, mobiele telefoons uit verschillende tijden en nog allerlei andere zaken. Voor mij nog herkenbaar, voor jongere bezoekers al geschiedenis.



Het museum wordt afgesloten met een blik naar de toekomst en laat mogelijkheden zien om als mensen op de maan of mars te gaan wonen. Samenvattend, een interessant museum waar veel te zien is, het is modern ingericht, alles is goed gedocumenteerd en alle opschriften zijn zowel in het Pools als het Engels. Aangezien het in de buurt ligt van het museum over Oskar Schindler een mooie combinatie qua afstand.





Vanuit het technisch museum ben ik te voet gelopen naar de plek waar vroeger Oskar Schindler zijn fabriek had staan. Zijn verhaal is bekend geworden door de film Schindler’s List. Door in zijn fabriek Joden te werk te stellen heeft hij van een groot aantal het leven kunnen redden. Het museum bevindt zich niet in de fabriek maar in de voormalige kantoorgebouwen van het bedrijf. Hier had ik van tevoren al een kaartje voor gekocht omdat er steeds maar een beperkt aantal bezoekers worden toegelaten. Dat was achteraf zeer verstandig want toen ik hier rond 13.00 uur aan kwam stond er al een hele lange rij mensen te wachten die dus nog geen kaartje hadden. Met een kaartje kun je dan gewoon doorlopen en meteen naar binnen.



Na binnenkomst, kom je eerst in een ruimte met allerlei foto’s van de familie Schindler. Voordat de Tweede Wereldoorlog uitbrak was een kwart van de bevolking van Krakow Joods. Krakow maakte in deze periode een snelle ontwikkeling door, allerlei moderne fabrieken en gebouwen werden weggezet en de bevolking groeide in de jaren ’30 van de vorige eeuw met ongeveer 5.000 per jaar.



Nadat er in het kort wat verteld wordt over de geschiedenis van de stad Krakow kom je in een volgende ruimte uit, waar een korte film te zien is over het leven van Oskar Schindler en dan vooral de emaillefabriek waarvan hij de directeur was.



Het eerste deel van de tentoonstelling geeft een goed beeld van het Krakow voor de Tweede Wereldoorlog en alles wat er in de stad gebeurd is, nadat Polen in 1939 door de Duitsers en de Sovjet-Unië overvallen werd. Op 2 september 1939 begon in Krakow de oorlog doordat er bommen vielen op het vliegveld, het treinstation, het radiostation, militaire barakken en allerlei burgerdoelen.



Op 6 september 1939 werd Krakow bezet door de Duitsers en werd de hoofdstad van het Generalgouvernement. Dit was de benaming van het deel van Polen dat onder controle van de Duitsers stond. Al snel werd begonnen met het uitvaardingen van allerlei bevelen die door middel van tweetalige aanplakbiljetten aan de bevolking werden medegedeeld.



Al snel werden er door de Duitse bezetters allerlei anti-Joodse maatregelen uitgevoerd, zoals een verbod voor Joden om nog gebruik te maken van de tram.



Een andere maatregel die genomen werd, was de arrestatie van 183 personen aan de Universiteit van Krakow waaronder een groot aantal academici op 6 november 1939. Ze werden uiteindelijk naar het concentratiekamp Oranienburg in Sachsenhausen gebracht. Uiteindelijk werden de oudere professoren vrijgelaten en de jongeren gedeporteerd naar Dachau.

.

In het museum wordt de geschiedenis beschreven aan de hand van bepaalde data waarop zich belangrijke gebeurtenissen hebben voorgedaan. Zoals op 7 november 1939 toen gouverneur generaal Hans Frank zijn intrek nam in het kasteel Wawel in Krakow. Doordat Krakow het regeringscentrum was nam het aantal Duitse inwoners toe tot 20 procent in 1943.



In 1940 begonnen de Duitsers ermee om de Joden stap voor stap terug te dringen uit het openbare leven. Zo werd op 18 mei van dat jaar bekend gemaakt dat slechts 15.000 Duitse arbeiders met hun gezin in de stad zouden mogen blijven wonen. Hierdoor werden veel Joden gedwongen om uit de stad te vertrekken.



Later in dat jaar en ook in 1941 werden de regels steeds strikter. Inmiddels kwamen ook allerlei inwoners van de stad die de Duitsers niet welgezind waren in concentratiekampen terecht. Op de volgende foto zijn kaarten te zien die verstuurd zijn door mensen die in een concentratiekamp gevangen zijn gezet.



Vanaf eind oktober werden de inwoners van Krakow verplicht tewerkgesteld door de Duitsers voor een laag loon. Joden kregen niets voor het verplichte werk wat zij uit moesten voeren. Aan het eind van het jaar werd het voedsel alleen nog maar beschikbaar met bonnen waarbij Duitsers de meeste bonnen kregen. Aan het eind van 1939 werden hogere scholen gesloten en moesten alle Joodse scholen dicht waardoor het openbare leven steeds verder ingeperkt werd.



Op 3 maart 1941 volgde een verdere maatregel gericht tegen de Joodse bevolking. Het Joodse deel van de stad werd toen gemarkeerd in opdracht van de Duitsers. Hierdoor werd de Joodse bevolking afgezonderd in een ghetto zoals dat in meerdere steden in Polen het geval was.



Het volgende deel van dit reisverslag is te vinden op deze pagina

Reactie toevoegen

Filtered HTML