Woensdag 1 mei 2024
In de ochtend ik in Berlijn de kunst- en boekenmarkt bezocht om daarna naar het Duitse Historische Museum te gaan. In de buurt hiervan bevindt zich ook de “Staatsoper Unter den Linden”. Met enige regelmaat worden hier rondleidingen door het gebouw gegeven. Ook op deze 1 mei was er de mogelijkheid om voor €15 aan een rondleiding deel te nemen. Om zeker te zijn van een plekje had ik van te voren al een kaartje via internet aangeschaft. Rond 14 uur was het verzamelen bij de ingang van het gebouw voor de start van de rondleiding.

De rondleiding wordt voor een groep van rond de 30 personen gegeven door een medewerker van de Staatsoper die veel van het gebouw weet. Het initiatief tot de bouw werd in 1740 gegeven door keizer Frederik II. Het gebouw dat er nu staat is niet meer het oorspronkelijke gebouw omdat dit in de Tweede Wereldoorlog volledig is uitgebrand maar een nieuwbouw uit het begin van de jaren ’50 van de vorige eeuw. Op 7 december 1742 werd het nieuwe operagebouw geopend. Op de volgende foto is de ontvangsthal van het gebouw te zien.

Vanuit de ontvangsthal gaat de rondleiding verder naar de gang die zich bevindt rondom de grote operazaal in het midden van het gebouw.

Voordat we naar de grote operazaal gingen, werd eerst een bezoekje gebracht aan de Apollozaal van het gebouw. Deze in vergelijking relatief kleine zaal kan gebruikt worden voor bijeenkomsten en kleinschalige concerten. De zaal was oorspronkelijk bedoeld als feestruimte. De huidige inrichting van de zaal is geïnspireerd op het slot Sanssouci.

In de tijd van het nationaalsocialisme werden Joodse zangers, muzikanten, dirigenten en medewerkers ontslagen of mochten niet meer optreden in het operagebouw. Op 10 april 1941 werd het gebouw zwaar beschadigd door een luchtaanval van de geallieerden. Hitler gaf het bevel om onmiddellijk te starten met de wederopbouw en op 12 december 1942 kon er alweer een muziekstuk van Richard Wagner worden opgevoerd. Op 3 februari 1945 werd het gebouw voor de tweede keer verwoest door een luchtaanval. De Apollozaal op de foto hierboven, werd daarbij nauwelijks beschadigd.

De herbouw van het operagebouw werd op 4 september 1955 afgerond met de opening van het gerenoveerde gebouw en het spelen van de eerste voorstelling. Voor DDR-begrippen is het gebouw behoorlijk klassiek herbouwd (en dus niet in socialistische stijl). Boven de ingang tot de loge van de theaterzaal bevindt zich een gravure in goud met socialistisch motief.

Na het bezoek aan de theaterzaal en de loge was het tijd op langzaamaan af te dalen naar het ondergrondse deel van het gebouw. Tijdens de rondleiding was iedereen op het podium druk bezig om alles in orde te brengen voor een voorstelling in de avond. De rondleider gaf aan hier ook nog een kleine rol in te hebben. De verlaagde ruimte voor het toneelpodium is de ruimte voor het orkest. Deze kan omhoog en omlaag gezet werden. Hij stond nu in een lage stand zodat alle stoelen en andere zaken precies op de juiste plaats weggezet konden worden voor de muzikanten.

Het operagebouw op zichzelf is al behoorlijk indrukwekkend maar pas als je naar de ondergrondse verdiepingen gaat, zie je pas wat welke enorme delen er verborgen zijn voor de reguliere bezoekers van het gebouw. Tussen 2010 en 2017 heeft er opnieuw een grote sanering en renovatie van het gebouw plaatsgevonden.

De volgende foto is genomen vanaf de achterkant van het toneel. Op de foto is rechtsboven de grote theaterzaal te zien. Overal stond alles vol met grote kisten vol met materiaal voor de voorstelling van vanavond. Het in- en uitruimen van het podium is een operatie die met militaire precisie gebeurd.

Na een bezoek aan het podium daalden we verder af in het gebouw richting het niveau waar alle materialen het gebouw binnengebracht worden. Hier bevinden zich grote stellages met allerlei opslag maar ook ruimtes waar materialen klaar liggen om weer vervoerd te worden naar het volgende theater waar een bepaalde voorstelling plaats gaat vinden.

Alle materialen worden ondergronds aan- en afgevoerd. De onderstaande foto laat de gang zien van waaruit de vrachtwagens het gebouw onder de grond in- en uit kunnen rijden.

De rondleiding eindigde in een oefentheaterzaal. Deze ruimte wordt gebruikt door acteurs om voorstellingen in te oefenen. Op zich is dit al een zaal die in de wat kleinere theaters in Nederland gewoon als volwaardige zaal gebruikt zou kunnen worden. Wanneer je in Berlijn bent is deze rondleiding zeker een aanrader. Het is een mooie manier om eens letterlijk even achter de schermen te kijken van een van de belangrijke operagebouwen van Berlijn.

Het volgende deel van dit reisverslag is te vinden op deze pagina
In de ochtend ik in Berlijn de kunst- en boekenmarkt bezocht om daarna naar het Duitse Historische Museum te gaan. In de buurt hiervan bevindt zich ook de “Staatsoper Unter den Linden”. Met enige regelmaat worden hier rondleidingen door het gebouw gegeven. Ook op deze 1 mei was er de mogelijkheid om voor €15 aan een rondleiding deel te nemen. Om zeker te zijn van een plekje had ik van te voren al een kaartje via internet aangeschaft. Rond 14 uur was het verzamelen bij de ingang van het gebouw voor de start van de rondleiding.

De rondleiding wordt voor een groep van rond de 30 personen gegeven door een medewerker van de Staatsoper die veel van het gebouw weet. Het initiatief tot de bouw werd in 1740 gegeven door keizer Frederik II. Het gebouw dat er nu staat is niet meer het oorspronkelijke gebouw omdat dit in de Tweede Wereldoorlog volledig is uitgebrand maar een nieuwbouw uit het begin van de jaren ’50 van de vorige eeuw. Op 7 december 1742 werd het nieuwe operagebouw geopend. Op de volgende foto is de ontvangsthal van het gebouw te zien.

Vanuit de ontvangsthal gaat de rondleiding verder naar de gang die zich bevindt rondom de grote operazaal in het midden van het gebouw.

Voordat we naar de grote operazaal gingen, werd eerst een bezoekje gebracht aan de Apollozaal van het gebouw. Deze in vergelijking relatief kleine zaal kan gebruikt worden voor bijeenkomsten en kleinschalige concerten. De zaal was oorspronkelijk bedoeld als feestruimte. De huidige inrichting van de zaal is geïnspireerd op het slot Sanssouci.

In de tijd van het nationaalsocialisme werden Joodse zangers, muzikanten, dirigenten en medewerkers ontslagen of mochten niet meer optreden in het operagebouw. Op 10 april 1941 werd het gebouw zwaar beschadigd door een luchtaanval van de geallieerden. Hitler gaf het bevel om onmiddellijk te starten met de wederopbouw en op 12 december 1942 kon er alweer een muziekstuk van Richard Wagner worden opgevoerd. Op 3 februari 1945 werd het gebouw voor de tweede keer verwoest door een luchtaanval. De Apollozaal op de foto hierboven, werd daarbij nauwelijks beschadigd.

De herbouw van het operagebouw werd op 4 september 1955 afgerond met de opening van het gerenoveerde gebouw en het spelen van de eerste voorstelling. Voor DDR-begrippen is het gebouw behoorlijk klassiek herbouwd (en dus niet in socialistische stijl). Boven de ingang tot de loge van de theaterzaal bevindt zich een gravure in goud met socialistisch motief.

Na het bezoek aan de theaterzaal en de loge was het tijd op langzaamaan af te dalen naar het ondergrondse deel van het gebouw. Tijdens de rondleiding was iedereen op het podium druk bezig om alles in orde te brengen voor een voorstelling in de avond. De rondleider gaf aan hier ook nog een kleine rol in te hebben. De verlaagde ruimte voor het toneelpodium is de ruimte voor het orkest. Deze kan omhoog en omlaag gezet werden. Hij stond nu in een lage stand zodat alle stoelen en andere zaken precies op de juiste plaats weggezet konden worden voor de muzikanten.

Het operagebouw op zichzelf is al behoorlijk indrukwekkend maar pas als je naar de ondergrondse verdiepingen gaat, zie je pas wat welke enorme delen er verborgen zijn voor de reguliere bezoekers van het gebouw. Tussen 2010 en 2017 heeft er opnieuw een grote sanering en renovatie van het gebouw plaatsgevonden.

De volgende foto is genomen vanaf de achterkant van het toneel. Op de foto is rechtsboven de grote theaterzaal te zien. Overal stond alles vol met grote kisten vol met materiaal voor de voorstelling van vanavond. Het in- en uitruimen van het podium is een operatie die met militaire precisie gebeurd.

Na een bezoek aan het podium daalden we verder af in het gebouw richting het niveau waar alle materialen het gebouw binnengebracht worden. Hier bevinden zich grote stellages met allerlei opslag maar ook ruimtes waar materialen klaar liggen om weer vervoerd te worden naar het volgende theater waar een bepaalde voorstelling plaats gaat vinden.

Alle materialen worden ondergronds aan- en afgevoerd. De onderstaande foto laat de gang zien van waaruit de vrachtwagens het gebouw onder de grond in- en uit kunnen rijden.

De rondleiding eindigde in een oefentheaterzaal. Deze ruimte wordt gebruikt door acteurs om voorstellingen in te oefenen. Op zich is dit al een zaal die in de wat kleinere theaters in Nederland gewoon als volwaardige zaal gebruikt zou kunnen worden. Wanneer je in Berlijn bent is deze rondleiding zeker een aanrader. Het is een mooie manier om eens letterlijk even achter de schermen te kijken van een van de belangrijke operagebouwen van Berlijn.

Het volgende deel van dit reisverslag is te vinden op deze pagina

Reactie toevoegen