berlijn

Maandag 17 augustus 2020
Hierbij het laatste deel van dit reisverslag met het vervolg van mijn bezoek aan de voormalige grensovergang tussen Oost- en West-Duitsland in Marienborn. In dit deel zijn foto’s van de rest van het terrein van deze grensovergang te zien. De volgende foto laat het gebied zien waarop vroeger een aantal gebouwen stonden waarin mensen die de DDR verlieten gecontroleerd werden. Hier werd niet alleen naar vluchtelingen maar ook naar goederen gezocht die niet uitgevoerd mochten worden. In 1995 zijn de gebouwen op dit gebied afgebroken.

Maandag 17 augustus 2020
Zoals in het vorige deel van dit reisverslag beschreven, is het voormalige kantoorgebouw van de grensovergang bij Marienborn tegenwoordig in gebruik als tentoonstellingsruimte. De geschiedenis van dit gebied wordt het uitgebreid toegelicht. Om in West-Berlijn te komen was het voor de soldaten van de westelijke landen die zich hier bevonden nodig om over het grondgebied van de DDR te reizen. De controles van deze militairen vonden plaats door de voormalige bezettingsmachten van Duitsland en dus niet door Oost- of West-Duitsland zelf. Hiervoor waren aparte controlepunten opgericht. Op de volgende foto is een schild te zien wat op militaire treinen bevestigd werd en zo hun speciale status duidelijk maakte. Militaire treinen naar West-Berlijn werden verzegeld en mochten niet door Russische soldaten of de DDR gecontroleerd of betreden worden.

Zondag 16 augustus 2020
De zondag heb ik gebruikt om in Berlijn een aantal boekenmarkten te bezoeken. Over het algemeen kun je daar best wat leuke originele boeken vinden over de Duitse geschiedenis. Het was wel duidelijk te merken dat het door de hele coronasituatie in Berlijn een stuk rustiger was dan anders. Ook het aantal personen dat op deze boekenmarkten aanwezig was om boeken te verkopen was een stuk minder dan in andere jaren.

Maandag 17 augustus 2020
Op deze maandag ben ik met de auto weer teruggereden naar Nederland. Al vele jaren had ik op mijn lijstje staan om een keer naar de voormalige grensovergang Helmstedt-Marienborn te gaan. Deze grensovergang lag langs de A2. Dat was de weg waarover je door de DDR heen moest om uiteindelijk in West-Berlijn uit te komen. Nadat de bewaking van de grens in 1990 is gestopt, hebben alle gebouwen een monumentale status gekregen. Je kunt dit gebied bezoeken en er is ook een goed gedocumenteerd informatiecentrum waarin uitgebreid wordt ingegaan op de geschiedenis van dit gebied. Omdat je hier met de auto langs komt, is dit een mooie plek om te bezoeken op een tussenstop weer terug naar Nederland.

Zaterdag 15 augustus 2020
Hierbij het vervolg van de wandeling in Klein Glienecke, een deel van de DDR dat ten tijde van de muur volledig afgesloten was van het westen van Berlijn en alleen via een brug vanuit de DDR bereikbaar was. Op de volgende twee foto’s is de situatie te zien bij de straat “Am Böttcherberg” ten tijde van de muur en in 2020.

Zaterdag 15 augustus 2020
In het vorige deel van dit reisverslag ben ik in het kort ingegaan op de exclave Steinstücken. Een soortgelijke situatie, maar dan andersom kun je een stukje verder zien. Klein Glienecke was een stukje DDR dat bijna volledig omgeven was door het grondgebied van West-Berlijn. Ingesloten door het Teltow-kanaal, de Havel en de Wannsee bevindt zich een flink eiland dat voor het grootste deel in West-Berlijn lag. Een klein stukje in de buurt van het Teltow-kanaal was echter Oost-Duits grondgebied. Dit was vanuit de DDR alleen toegankelijk via een brug over het Teltow-kanaal. De onderstaande foto is genomen op de plaats waar je de brug overgaat in de richting van het eiland. Hierop is ook het bordje te zien dat de “Berliner Mauerweg” aangeeft.

Zaterdag 15 augustus 2020
Op donderdag had ik al het voormalige hoofdkwartier van de Oost-Duitse geheime dienst bezocht dat nu een museum is. In dit gebouw is ook het archief van de voormalige Stasi ondergebracht. Hier kunnen mensen inzage vragen in hun dossiers en het kan ook gebruikt worden voor geschiedkundig onderzoek. Hier bevindt zich ook nog een tentoonsteling. Omdat het afgelopen donderdag niet gelukt was om die te bezoeken heb ik dat op deze zaterdagochtend gedaan.

Donderdag 13 augustus 2020
Het Stasimuseum is verdeeld over een drietal verdiepingen in het oude hoofdkantoor van de Oost-Duitse geheime dienst. Op de eerste verdieping bevindt zich de permanente tentoonstelling, de tweede verdieping is in oorspronkelijke staat gebleven en laat zien hoe de ruimtes van de leiding van de geheime dienst eruitzagen. Op de derde verdieping is een tijdelijke tentoonstelling te zien.

Donderdag 13 augustus 2020
Na in de ochtend en het begin van de middag de dierentuin in het oosten van Berlijn bezocht te hebben, heb ik de rest van de middag gebruikt voor een bezoek aan het Stasimuseum. Hier ben ik in 2012 al eens opnieuw geweest, maar na zo lange tijd is het altijd interessant om een museum opnieuw te bezoeken. Het museum was inmiddels uitgebreid met een buitententoonstelling en ook een apart deel dat speciaal ging over de archieven van de Stasi.

Donderdag 13 augustus 2020

In het vorige deel van dit reisverslag ben ik gestart met het eerste deel van mijn bezoek aan de dierentuin in het oosten van Berlijn. Dit is een ruim opgezette dierentuin uit de tijd dat Berlijn nog in twee stukken verdeeld was. Op de onderstaande foto zijn een aantal dromedarissen te zien.

Donderdag 13 augustus 2020
De coronasituatie die vanaf maart 2020 Europa in haar greep heeft gehouden, heeft mijn reisplannen voor het jaar 2020 behoorlijk in de war gegooid. Gelukkig was in de zomer van 2020 de situatie weer redelijk normaal, waardoor het toch weer mogelijk was om in beperkte mate veilig op reis te gaan. Uitgebreide reizen door Europa met de trein zaten er helaas niet in omdat de situatie toch nog vrij onvoorspelbaar was. Een aantal dagen naar Berlijn is dan een goed alternatief. Niet met de trein, maar met de auto. Je bent dan wel wat langer onderweg dan met de trein, maar het is in deze corona tijden wel een veilig alternatief. En mocht er toch ineens iets veranderen vanwege corona dan kun je snel zelf weer naar huis.